تمدن به معنای شهرنشینی، مرحله ای از تکامل فرهنگی یک جامعه است. به تعبیر دیگر کمال هر فرهنگی تمدن است تمدن در اصطلاح یعنی مجموعه ای از مؤلفه های فکری، ارزشی اعتقادی و هنری برگرفته از آیین و فرهنگ که براساس این آیین، و تلاش برای رفع نیازهای انسان تجلی یافته است در قرآن کریم در سوره های بقره، آل عمران و یوسف بر مؤلفه های ایجاد و شکل گیری و پیشرفت ،آن که اصولاً در بحث هدایت انسان ذکر شده، تأکید فراوانی شده است. سؤال اصلی پژوهش این است که آیا در قرآن، به خصوص در سوره های مذکور بر مؤلفههای پویایی و پیشرفت تمدن اشاره شده است؟ تمدن اسلامی بر پایه و اساس آموزه های قرآن بنا شده است و اثرگذاری گزاره های قرآنی و نبوی در فرایند شکل گیری و پیشرفت تمدن اسلامی امری انکارناپذیر میباشد با بررسی سوره های مذکور به این نتیجه میرسیم که در آنها به مؤلفه های متعدد پویایی و پیشرفت تمدن اشاره شده است. از مهمترین عوامل شکوفایی تمدنها میتوان به عوامل دینی، اخلاقی، اجتماعی و اقتصادی اشاره نمود؛ یعنی خردورزی، عقل گرایی علم و عدالت اجتماعی، حقوق متقابل حاکم با مردم و مردم با حاکمیت دفاع از مرزها، دین و اخلاق و... .
کلید واژه ها: تمدن مؤلفه های تمدنی ،قرآن، بقره، آل عمران، یوسف.
فایل pdf کامل مقاله را از لینک زیر دانلود نمایید.
بررسی مؤلفههای تمدنی در سورههای بقره، آل عمران و یوسف